 |
| Người dân Cuba giương cao ảnh lãnh tụ Fidel Castro và Chủ tịch Raul Castro trong cuộc diễu hành kỷ niệm ngày 1-5-2016 tại Havana - Ảnh: AFP |
Trên truyền hình Cuba khuya 25-11, Chủ tịch Raul Castro nghẹn ngào thông báo lãnh tụ Fidel Castro đã qua đời tối cùng ngày.
“Hỡi đất nước Cuba, với nỗi đau vô hạn, tôi xin thông báo đến mọi người và những người bạn trên khắp thế giới rằng lúc 22g29 ngày 25-11 (tức 10g29 ngày 26-11, giờ Việt Nam - PV), nhà chỉ huy và lãnh đạo của Cách mạng Cuba Fidel Castro đã qua đời”.
Hỏa táng
Theo thông tin từ Chính phủ Cuba, thi thể ông Fidel được hỏa táng ngay trong ngày 26-11 (giờ địa phương), theo đúng di nguyện của ông. Việc hỏa táng sớm cũng là phong tục của người dân Cuba.
Guardian dẫn nguồn tin Chính phủ Cuba cho biết lễ tang của Chủ tịch Fidel kéo dài chín ngày. Người dân Cuba có thể viếng ông tại nhà tưởng niệm Jose Marti ở Havana vào ngày 28 và 29-11. Một cuộc tuần hành quy mô lớn cũng sẽ được tổ chức tại Quảng trường Cách mạng ở thủ đô ngày 29-11.
Ngày tiếp theo đó, tro cốt của ông Fidel sẽ được đưa đi dọc hành trình mà ông và các chiến sĩ đã đi qua để tưởng niệm chiến thắng của ông năm 1959 trước khi về đến tòa nhà Antonio Maceo ở Santiago de Cuba.
Đến ngày 4-12, lúc 7g sáng, tro cốt của ông sẽ được mai táng ở Santa Ifigenia, cũng là nơi an nghỉ của anh hùng Cuba Jose Marti và nhiều nhà lãnh đạo khác.
“Trong suốt thời gian để tang, mọi sự kiện và hoạt động công cộng sẽ bị tạm dừng, các tòa nhà công và cơ sở quân sự trên toàn quốc sẽ treo cờ rủ, và các đài truyền hình, phát thanh sẽ phát các chương trình thông tin, lịch sử và mang tính yêu nước” - thông báo của Chính phủ Cuba cho biết.
Sau khi tin tức về việc ông Fidel qua đời, theo Reuters, nhiều nhà hàng, câu lạc bộ đã tắt nhạc. “Tôi rất buồn. Ông ấy là một nhân vật được cả thế giới kính trọng và yêu mến” - Sariel Valdespino, một sinh viên ở Havana, nói.
Lý tưởng còn mãi
Sức khỏe của ông Fidel đã giảm sút kể từ năm 2006. Hồi tháng 4-2016, trong lần xuất hiện hiếm hoi, ông đã chia sẻ rằng: “Tôi sẽ sớm 90 tuổi, một điều tôi chưa từng tưởng tượng. Và rồi tôi cũng sẽ giống những người khác, bởi ai cũng sẽ đến lúc của mình”.
Theo AP, phát biểu tại Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng Cộng sản Cuba lần thứ 7 (diễn ra từ ngày 16 đến 19-4-2016), lãnh tụ Fidel Castro nói:
“Tất cả chúng ta rồi cũng sẽ chết, nhưng những lý tưởng của người cộng sản Cuba sẽ còn mãi như một minh chứng trên thế giới này về việc: nếu người ta chăm chút những lý tưởng đó bằng nhiệt tình và phẩm giá, chúng sẽ tạo ra những của cải vật chất và văn hóa mà con người cần, và chúng ta cần đấu tranh không khoan nhượng để đạt được những lý tưởng đó”.
Ngay sau khi đại hội đảng bế mạc chiều 19-4, Đài truyền hình trung ương của Cuba đã phát những hình ảnh hiếm hoi cho thấy lãnh tụ Fidel Castro ngồi bên bậc thềm của tòa nhà quốc hội nói chuyện với đám đông.
Giọng ông hào sảng dù đôi lúc bị run do tuổi tác. Trong đám đông, có người đã khóc vì xúc động. Mọi người hô vang tên ông.
Trong khoảnh khắc đó, người anh hùng của dân tộc Cuba nói: “Đây có lẽ là một trong những khoảnh khắc cuối cùng tôi nói tại căn phòng này. Chúng ta phải nói với những người anh em của chúng ta ở châu Mỹ Latin và cả thế giới rằng nhân dân Cuba sẽ chiến thắng”.
|
Phản ứng của lãnh đạo thế giới Thông tin Chủ tịch Fidel Castro, một trong những biểu tượng của thế kỷ 20, qua đời được lan truyền nhanh chóng trên khắp thế giới. Nhiều nhà lãnh đạo đã lên tiếng ngợi ca ông Fidel và chia buồn với Chính phủ, người dân Cuba. * Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi: “Fidel Castro là một trong những nhân cách biểu tượng của thế kỷ 20. Ấn Độ đau buồn khi mất đi một người bạn vĩ đại. Chúng tôi ủng hộ Chính phủ và người dân Cuba trong giờ khắc bi kịch này”. * Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro: “Hỡi các nhà cách mạng trên thế giới, chúng ta phải tiếp tục di sản và ngọn cờ độc lập và xã hội chủ nghĩa của ông cho quê hương...”. * Tổng thống Mexico Enrique Peña Nieto: “Tôi đau buồn trước sự ra đi của ông Fidel Castro, lãnh đạo của cách mạng Cuba và là biểu tượng của thế kỷ 20. Fidel Castro là một người bạn của Mexico, người đã thúc đẩy cho mối quan hệ song phương dựa trên sự tôn trọng, đối thoại và đoàn kết”. * Tổng thống Nga Vladimir Putin: “Fidel Castro là biểu tượng của một thời đại trong lịch sử thế giới hiện đại, là người bạn chân thành và đáng tin cậy của Nga”. * Tổng thống Pháp François Hollande: “Nhân sự ra đi của ông Fidel Castro, tôi muốn nhắc lại rằng biện pháp cấm vận trừng phạt Cuba nên được dỡ bỏ hoàn toàn”. * Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình: “Người dân Trung Quốc đã mất đi một nhà chỉ huy đích thực và tài năng. Đồng chí Castro sẽ còn sống mãi”. |
638 cuộc ám sát bất thành Truyền thông Mỹ hiếm khi đề cập đến nghi án về các cuộc ám sát nhắm vào lãnh tụ Fidel Castro do CIA chỉ đạo. Tuy nhiên báo chí Anh lại khai thác khá nhiều về điều này. Trong bài viết ngày 3-8-2006 với tựa đề “638 cách để giết Castro”, The Guardian mô tả CIA đã dùng rất nhiều phương pháp ám sát lạ lùng nhằm vào cựu lãnh đạo Cuba trong gần nửa thế kỷ, nhưng kết quả “khiến cả những tiểu thuyết về điệp viên 007 cũng phải xấu hổ”. Phần lớn những tình tiết của các vụ ám sát này được ông Fabian Escalante tiết lộ. Ông Escalante là người từng đứng đầu Cơ quan tình báo Cuba và giữ nhiệm vụ bảo vệ ông Fidel Castro. Theo đó, CIA đã có những nỗ lực với tần suất dày đặc và phong cách kỳ lạ để ám sát lãnh đạo Cuba, bao gồm đặt chất nổ vào xác động vật thân mềm, tẩm độc vào rượu, xì gà... Một trong những câu chuyện nổi tiếng nhất liên quan tới Marita Lorenz. Một lần Lorenz được Mỹ phái đến ám sát ông bằng cách bỏ thuốc độc vào đồ uống. Daily Mail ngày 26-11 dẫn lại câu chuyện kể rằng ông Fidel Castro đã phát hiện kế hoạch trên, nhưng giải quyết bằng cách... đưa súng cho bà Lorenz và đề nghị bắn mình. “Tôi nghĩ ông ấy sẽ bắn tôi, nhưng ông ấy lại đưa cho tôi khẩu súng và nói “Có phải cô đến để giết tôi không?”. Sau đó ông ấy hút một hơi xì gà rồi nhắm mắt lại. Ông ấy khiến tôi cảm giác về sự tổn thương bởi vì ông ấy hiểu rõ tôi không thể làm thế...” - bà Lorenz hồi tưởng. Hãng tin Reuters năm 2007 cũng phỏng vấn ông Escalante về những báo cáo ám sát từ CIA. Đó là thời điểm CIA lần đầu tiên thừa nhận lên kế hoạch ám sát ông Fidel Castro vào những năm đầu 1960, và nói rằng kế hoạch này được chính phủ của tổng thống Mỹ John F. Kennedy phê duyệt. Đó cũng được cho là lần ám sát tiến gần nhất đến khả năng thành công của CIA, khi họ sử dụng tới chất cực độc botulinum. Trong những năm qua, CIA đã công bố gần 700 trang tài liệu mật ghi lại chi tiết một số hoạt động ám sát phi pháp của họ thực hiện ở nước ngoài trong 25 năm, cũng như đánh cắp thông tin trong nước. Theo đó, chi tiết từ chiến dịch có tên “Family Jewels” nói rằng CIA đã thuyết phục hai tội phạm khét tiếng là Salvatore Giancana và Santos Trafficant - những trùm mafia ở Cuba - ám sát ông Castro. Sau khi Giancana đề xuất phương án dùng độc, một nhân vật tên Juan Orta nhận sáu viên thuốc cực độc để thực hiện nhiệm vụ. Juan Orta được xác định là một quan chức Cuba, có quyền tiếp cận ông Fidel Castro, tuy nhiên đã không thể thực hiện thành công cuộc ám sát, theo Reuters.
|
Đăng nhận xét